یک دادگاه در چین مردی را پس از حفظ کردن عبارت بازیابی کیف پول و سرقت ۱۰۷ بیتکوین به ۱۰ سال و ۹ ماه زندان محکوم کرد. این پرونده بار دیگر نشان داد که با وجود محدودیتهای سختگیرانه چین علیه معاملات رمزارزی، دادگاههای این کشور میتوانند بیتکوین را در پروندههای کیفری بهعنوان نوعی دارایی قابل حمایت شناسایی کنند.
ماجرای سرقت ۱۰۷ بیتکوین چگونه آغاز شد؟
این پرونده از ژوئیه ۲۰۲۳ شروع شد؛ زمانی که یک دارنده بیتکوین با نام فنگ از آشنای خود، ژانگ، خواست برای تبدیل ۱۱۷ بیتکوین به او کمک کند. ژانگ پیشتر نیز در یک تراکنش دیگر به فنگ کمک کرده بود و همین موضوع باعث شد فنگ به او اعتماد کند تا یک کیف پول دیجیتال جدید بسازد و روند انتقال را مدیریت کند.
فنگ عبارت بازیابی ۱۲ کلمهای کیف پول را روی کاغذ نوشت، در حالی که ژانگ در حال مشاهده آن بود. طبق گفته دادستانها، ژانگ ۱۱ کلمه و حرف اول آخرین کلمه را حفظ کرد. او بعداً کلمات احتمالی را امتحان کرد، کنترل کیف پول را به دست گرفت و ۱۰۷ بیتکوین را به آدرسهایی که در اختیار خودش بود منتقل کرد.
ادعای تصاحب حفاظتی با شواهد دیجیتال رد شد
فنگ روز بعد متوجه ناپدید شدن بیتکوینها شد. او ابتدا با یک شرکت امنیت بلاکچین تماس گرفت و سپس موضوع را به پلیس گزارش کرد. تحقیقات رسمی پلیس در اکتبر ۲۰۲۳ آغاز شد و مأموران با استفاده از سوابق کیف پول، دادههای تراکنشها و آدرسهای IP مرتبط، ژانگ را به انتقال بیتکوینها وصل کردند.
ژانگ انتقال بیتکوینها را پذیرفت، اما ادعا کرد این کار یک «تصاحب حفاظتی» بوده و هدفش جلوگیری از سرقت احتمالی دیگران بوده است. او همچنین گفت هنگام سفتهبازی ضرر کرده و پولی نقد نکرده است. با این حال، سوابق تراکنشها این ادعا را رد کرد. بازرسان مسیر داراییها را از چند کیف پول دنبال کردند و متوجه شدند بیش از ۶۶۰ هزار یوان، معادل حدود ۹۷ هزار دلار، از درآمد حاصل از این داراییها به حساب بانکی یکی از دوستان او واریز شده است.
دادستانها بیتکوین را طبق قانون کیفری چین دارایی دانستند
دادستان پرونده اعلام کرد: «سیاستهای فعلی، ارزهای مجازی را بهعنوان پول قانونی نمیپذیرند، اما ویژگی دارایی بودن آنها را رد نمیکنند.» به بیان ساده، در چین بیتکوین پول رسمی نیست، اما میتواند از نظر حقوقی دارای ارزش اقتصادی و مالکیت قابل حمایت باشد.
دادستانی منطقه لیکانگ استدلال کرد که بیتکوین ارزش اقتصادی دارد و دارنده آن از طریق کلید خصوصی و عبارت بازیابی، کنترل انحصاری روی دارایی خود دارد. به گفته دادستانها، همین ویژگیها باعث میشود بیتکوین در تعریف دارایی طبق قانون کیفری قرار بگیرد و بتواند موضوع جرم سرقت باشد.
ارزش سرقت چگونه محاسبه شد؟
از آنجا که چین نرخ رسمی مبادله بیتکوین ندارد، دادستانها برای محاسبه مبلغ سرقت از درآمد نقدی واقعی بهدستآمده استفاده کردند. این روش باعث شد دادگاه برای تعیین مجازات، مجبور نباشد ارزش بازاری تمام ۱۰۷ بیتکوین را بهطور مستقیم محاسبه کند.
حکم دادگاه چین برای سارق بیتکوین
دادگاه مردمی منطقه لیکانگ در تاریخ ۲۸ آوریل ۲۰۲۵، ژانگ را به جرم سرقت محکوم کرد. او به ۱۰ سال و ۹ ماه زندان و پرداخت ۱۰۰ هزار یوان جریمه محکوم شد. سپس دادگاه میانی شهر چینگدائو درخواست تجدیدنظر او را رد کرد و در تاریخ ۱۰ نوامبر ۲۰۲۵ حکم را تأیید کرد.
آیا این حکم یعنی چین معاملات رمزارز را آزاد کرده است؟
این تصمیم به معنای لغو محدودیتهای چین علیه معاملات رمزارز و خدمات مالی مرتبط با کریپتو نیست. بیتکوین همچنان در چین جایگاه پول قانونی ندارد و نهادهای نظارتی سرزمین اصلی چین بسیاری از فعالیتهای تجاری مرتبط با رمزارزها را بهعنوان عملیات مالی غیرقانونی طبقهبندی میکنند.
با این حال، این پرونده نشان میدهد که میان ممنوعیت معامله رمزارز و حمایت حقوقی از مالکیت رمزارز تفاوت وجود دارد. یعنی ممکن است تجارت بیتکوین محدود یا غیرقانونی باشد، اما سرقت آن همچنان میتواند از نظر دادگاه جرم محسوب شود.
دادگاههای چین و حمایت از مالکیت رمزارزها
پیشتر نیز گزارش شده بود که دیوان عالی خلق چین در ماه می اعلام کرده قصد دارد قواعد قضایی روشنتری برای اختلافات مربوط به ارزهای مجازی بررسی کند. دادگاههای محلی چین نیز پیش از این در پروندههای مرتبط با سرقت، مالکیت و بازیابی دارایی، بیتکوین را بهعنوان دارایی مجازی در نظر گرفته بودند.
پرونده چینگدائو نمونه دیگری از این رویکرد است؛ رویکردی که در آن دادگاهها از مالکیت رمزارزها حمایت میکنند، در حالی که نهادهای نظارتی همچنان معاملات رمزارزی را محدود میکنند.
اهمیت امنیت عبارت بازیابی کیف پول
این پرونده یک هشدار جدی برای کاربران کیف پولهای شخصی است. تنها چند لحظه مشاهده فیزیکی عبارت بازیابی میتواند به فرد دیگری امکان دهد کنترل کامل کیف پول را به دست بگیرد. در کیف پولهای خودحضانتی، هر کسی که به عبارت بازیابی دسترسی داشته باشد، عملاً مالک دارایی داخل کیف پول محسوب میشود.
جمعبندی؛ بیتکوین در چین پول رسمی نیست، اما دارایی محسوب میشود
حکم دادگاه چین در پرونده سرقت ۱۰۷ بیتکوین نشان میدهد که بیتکوین با وجود نداشتن جایگاه پول قانونی در این کشور، میتواند از نظر کیفری بهعنوان دارایی قابل حمایت شناخته شود. این تصمیم همچنین نشان داد که دادگاههای چین میان ممنوعیت فعالیتهای تجاری رمزارزی و حمایت از حقوق مالکیت کاربران تفاوت قائل میشوند.
از طرف دیگر، این پرونده اهمیت محافظت از عبارت بازیابی را برجسته میکند. در دنیای رمزارزها، لو رفتن عبارت بازیابی حتی برای چند ثانیه میتواند به از دست رفتن کامل دارایی منجر شود.
بدون دیدگاه